Quy trình vệ sinh nhà xưởng: các bước cần thống nhất trước khi triển khai

Vệ sinh một nhà xưởng đang chạy khác hẳn dọn một mặt bằng trống: máy móc, hàng hóa và lịch sản xuất vẫn ở đó. Nhà máy và nhà thầu nên thống nhất trước 6 bước: khảo sát hiện trạng, chốt phạm vi và cách làm, lịch thi công, an toàn, tổ chức thi công, nghiệm thu và duy trì. Phần lớn rắc rối về sau đến từ những điểm chưa nói rõ ở các bước này.

Bước 1: Khảo sát hiện trạng

Đi toàn bộ mặt bằng cùng người phụ trách nhà máy và ghi lại: diện tích từng khu, loại sàn (bê tông, epoxy, gạch), chiều cao trần, loại vết bẩn (bụi, dầu, phoi, vệt bánh xe nâng), khu vực đặc biệt (dây chuyền thực phẩm, kho hóa chất, tủ điện), đường vào cho máy móc.

Chụp ảnh hiện trạng từng khu ngay buổi khảo sát. Bộ ảnh này về sau là "ảnh trước" khi nghiệm thu.

Bước 2: Chốt phạm vi, danh mục và cách làm

Lập danh mục khu vực và hạng mục: sàn, kệ, tường, trần, kết cấu trên cao, khu phụ trợ. Ghi rõ phần không thuộc phạm vi, ví dụ bên trong máy móc, tủ điện.

Với từng loại bề mặt, chốt luôn cách làm: lau khô, chà ướt hay xịt rửa, và loại hóa chất dự kiến dùng. Bề mặt mới hoặc dễ ố nên thử trên một diện tích nhỏ trước. Danh mục này vừa là căn cứ báo giá, vừa là căn cứ nghiệm thu.

Bước 3: Lịch thi công không gián đoạn sản xuất

Bước 4: Thống nhất an toàn

• Khu đang làm được rào và đặt biển báo sàn ướt.

• Việc trên cao chỉ làm khi có thiết bị và biện pháp an toàn phù hợp.

• Danh sách thiết bị phải dừng và cô lập nguồn năng lượng trước khi vệ sinh, và thiết bị được vệ sinh theo quy trình nhà máy đã duyệt mà không cần dừng. Việc dừng máy, cô lập và khóa nguồn do người có thẩm quyền của nhà máy thực hiện theo quy trình của nhà máy.

• Khu vực, thiết bị và hàng hóa có thể bị ảnh hưởng bởi nước, bụi hoặc hóa chất, kể cả ở xa khu đang làm, và cách bảo vệ từng chỗ (che bạt, di dời, làm khô).

• Danh sách khu vực và thiết bị đội vệ sinh không được chạm vào.

• Danh mục hóa chất được phép dùng, nhất là gần dây chuyền thực phẩm.

Bước 5: Tổ chức thi công

Phân loại chất bẩn. Bụi khô, dầu mỡ, cặn bám và chất bẩn đặc thù của ngành (bột, phoi kim loại, nhựa) cần cách xử lý khác nhau. Xếp từng khu vào đúng nhóm giúp chọn đúng hóa chất và tránh làm hỏng bề mặt.

Chọn thiết bị theo mặt bằng. Máy hút bụi công nghiệp cho bụi khô và phoi, máy chà sàn cho sàn rộng, thiết bị làm việc trên cao cho trần và kết cấu, dụng cụ cầm tay cho góc máy và khe hẹp.

Làm từ trên xuống dưới. Trần, kết cấu, đèn trước; rồi tường, kệ; cuối cùng là sàn, để bụi từ trên không rơi xuống chỗ đã làm.

Kiểm soát chất thải. Nước bẩn khi chà sàn được hút gom ngay, không để chảy sang khu đang sản xuất. Giẻ lau, bụi thu được và bao bì hóa chất được gom, phân loại trong ca. Giẻ dính dầu, bao bì hóa chất có thể là chất thải nguy hại: nhà máy phân loại riêng và chuyển cho đơn vị có giấy phép.

Kiểm tra trong lúc làm. Kiểm tra từng khu trước khi chuyển sang khu tiếp theo, không đợi tới cuối ca mới phát hiện chỗ sót.

Bước 6: Nghiệm thu và duy trì

Không có một tiêu chuẩn sạch chung cho mọi nhà xưởng. Nhà máy thực phẩm, kho hàng thông thường và xưởng gia công cơ khí có yêu cầu khác nhau, nên tiêu chí nghiệm thu cần được thống nhất ngay từ bước 2.

Hai bên kiểm tra cùng nhau theo danh mục và ký biên bản; xem thêm checklist nghiệm thu. Điểm nào chưa đạt thì ghi vào biên bản cùng hạn làm lại, rồi kiểm tra lại điểm đó.

Sau đợt tổng vệ sinh, nên duy trì bằng lịch định kỳ: bao lâu nên chà sàn một lần.

XANH 24H khảo sát hiện trạng, cùng nhà máy xác định phạm vi và đề xuất phương án thi công theo lịch sản xuất thực tế. Khảo sát và báo giá miễn phí: xem vệ sinh nhà xưởng, kho bãi. Máy móc và bồn bể có trang riêng: vệ sinh máy móc, bồn bể.